Açıklama
Vakf ve ibtidâ konusu gerek Hz. Peygamber’in ﷺ Kur’an okuyuş tarzında gerekse sahâbe ve tâbiîn döneminden itibaren gelişen ilim geleneklerinde büyük bir hassasiyetle ele alınmış ve bir ilim disiplini olarak şekillenmiştir. Bu alanda tarih boyunca pek çok eser telif edilmiş ve farklı ekollerin vakf ve ibtidâ yaklaşımları ortaya konmuştur. Bu çerçevede günümüze ulaşabilen en eski eserlerden biri hicrî III. yüzyılda yaşayan Ebû Ca‘fer Muhammed b. Sa‘dân ed-Darîr’in el-Vakf ve’l-İbtidâ fî Kitâbillâhi Azze ve Celle isimli çalışmasıdır. Bu eser erken dönem vakf ve ibtidâ geleneğini anlamak, Kur’an’ın okunma şekliyle ilgili ilk yaklaşımları incelemek ve bu ilmin tarihsel gelişimini ortaya koymak açısından son derece önemlidir.
Bu çalışma, vakf ve ibtidâ konusunu tarihsel ve teorik bir çerçeve içerisinde ele almakta olup üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde vakf-ibtidâ konusunun daha iyi anlaşılması için bu kavramlarının sözlük ve terim anlamları açıklanmış, ardından vakf ve ibtidâ ile ilişkili diğer önemli kavramlara değinilmiştir İkinci bölümde hicrî III. asrın önde gelen kıraat ve nahiv âlimlerinden olan ve daha çok İbn Sa‘dân adıyla tanınan Ebû Ca‘fer Muhammed b. Sa‘dân b. el-Mübârek en-Nahvî el-Kûfî el-Mukrî’nin hayatı kaynaklardan ulaşabildiğimiz bilgiler kapsamında detaylıca ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise ilk dönem vakf ve ibtidâ kültürüne ışık tutacak nitelikte olan İbn Sa‘dân’ın el-Vakf ve’l-İbtidâ fî Kitâbillahi Azze ve Celle eseri detaylıca incelenmiştir. Bu bölümde öncelikle eserin mukaddime kısmı, müellifin vakf mertebeleri ve kullandığı terimler ile kıraatleri ele alış tarzı çeşitli başlıklar altında tanıtılmıştır. Daha sonra dönemin vakf-ibtidâ kültürünü yansıtabilmek adına müellifin eserinde kendi belirlemiş olduğu orijinal tasniflere sadık kalınarak konu başlıkları önce Arap dili açısından kısa izahatlar ile ele alınacak daha sonra müellifin verdiği örnekler üzerinden konular detaylı bir şekilde tahlil edilmiştir.
9786255549815 İhsan SÜTŞURUP i̇hsan sütşurup İlk Dönem Vakf ve İbtidâ İbn Sa‘dân ve elVakf velİbtidâ Adlı Eseri
